De waarde van niet-verhalende fictie

“O ja, daar ben jij van: science fiction.” zei iemand toen ik op de vakantie World War Z aan het lezen was. Nou zijn zombie films of boeken helemaal niet mijn ding. Maar World War Z is een fascinerend boek. In een fascinerend genre.

Wel fictie, geen romanWorld War Z is wel fictief maar geen roman. Het behoort tot een wonderlijk genre: van niet-verhalende fictie. Het boek vertelt over de uitbraak van de zombieplaag in verschillende interviews met betrokkenen. Het andere boek dat ik die vakantie las, was For Want of a Nail, een politieke geschiedenis van Amerika als de Amerikaanse revolutie was mislukt. Alternatieve geschiedenissen worden vaak in deze vorm vertelt. Zo is het wel fictie, maar geen roman.[1]

Wat alsWaartoe deze vorm van fictie ons in staat stelt is om na te denken in verschillende scenario’s. Het geeft ons de mogelijkheid om na te denken over de vraag ‘Wat als?’ In World War Z onderzoekt Max Brooks wat er zou gebeuren als er een zombieplaag zou uitbreken. Hoe reageert China als er onder haar burgers een nieuwe vorm van hondsdolheid zou uitbreken? Met geheimhouding en een conflict met Taiwan om het gezicht te redden. Hoe reageren bedrijven op de angst voor een nieuwe ziekte? Met een vaccins en luchtzuiveraars die niet werken. Hoe reageert de Verenigde Staten op een uitbraak van een zombieplaag? Met Shock & Awe waarvoor de zombies bijzonder ongevoelig zijn.

En zo is het boek een harde analyse van het onvermogen van de politiek om problemen op te lossen. In een fascinerende scene zegt een Amerikaanse politicus over de uitbraak van de zombieplaag: ‘Politiek kan er niet voor zorgen dat het stopt met regenen. Het enige waarvoor je kan zorgen is dat het dak niet lekt op de mensen die voor je stemmen.’

Maar het is ook een onderzoek van de menselijke natuur: als blijkt dat zombies niet tegen de kou kunnen dan trekken veel mensen naar het noorden. Daar vormen zich kleine tentendorpjes. Eerst is het allemaal heel gezellig, met kampvuren en gitaren. Naar mate het voedsel en de brandstoffen opraken wordt de sfeer grimmiger. De baby van de buren is verdwenen, maar moeder kwam aan met mals vlees.

Alternatieve geschiedenis
For Want of a Nail
schetst een andere alternatieve mogelijkheid. Wat als de Amerikanen de revolutie hadden verloren. Volgens de auteur, Robert Sobel, waren er dan twee staten ontstaan: een Confederatie van Noord-Amerika die deel blijft van het Britse Gemenebest en de Verenigde Staten van Mexico, die gesticht wordt door revolutionairen.

Sobel schetst twee Amerika’s: een gematigd, isolationistisch, welvarend Amerika, de Confederatie, en een extreem, arm en agressief Amerika, de Verenigde Staten. Sobel legt zo eigenlijk de spanning in Amerika weer: de Verenigde Staten is het revolutionaire deel, de Confederatie is het Verlichte deel. Maar de Verenigde Staten behoudt ook slavernij, heeft spanning tussen de verschillende etnische groepen, wordt gedomineerd door een machtig bedrijf en vervalt regelmatig in dictatuur. Het eindigt als een dictatuur met een socialistische inslag. De confederatie schaft slavernij snel af, heeft een parlementair stelsel en behoudt een vrijemarktstelsel.

Zou Amerika echt opgesplitst zijn in een verlichtliberale deel en een militair-socialistisch deel? Met name over dat laatste twijfel ik: het extreem-rechtse deel, rascistisch, dictatoriaal, met een grote macht voor bedrijven, vermengt met het extreem-linkse deel dat geneigd is tot socialisme en economische gelijkheid.

Denken in scenario’s
Verhalen versterken de mede-menselijkheid zo stelde Martha Nussbaum al. Ze helpen om je te verplaatsen in andere mensen. Niet-verhalende fictie versterkt het vermogen om te na te denken over alternatieve mogelijkheden, in scenario’s. Wat als is volgens mij de centrale vraag voor de politiek. Dat betekent niet denken in utopieën. Maar juist in verschillende mogelijkheden. Als dit kabinet gevormd wordt, wat gebeurd er dan? Wie worden er ministers? Wie volgen hen op: in de Kamer maar ook de colleges? Dat zijn maar een paar voorbeelden: ‘wat als?’ kan op kleine schaal en op grote schaal. Niet-verhalende fictie scherpt de fantasie die nodig is om die vraag na te denken.

[1] Het is zo eigenlijk het tegenovergestelde van een biografie, (wel een roman maar niet fictief). In deze simpele ordening heb je dan nog wel fictie-wel roman (de klassieke roman) en noch fictie, noch roman (een wetenschappelijk boek).

Wat is er gebeurd bij de Oostenrijkse Groenen?

Terwijl in Duitsland de Groenen een magere verkiezingsuitslag haalden, haalden de Oostenrijkse Groenen 12.4% van de stemmen. Dat is de beste uitslag van een Groene partij in nationale verkiezingen ooit. Wat is het geheim van de Oostenrijkse Groenen?

Eén achtste van de stemmen klinkt mooi, maar lag onder het doel van de Oostenrijkse Groenen. Ze wouden 15% van de stemmen halen, de derde partij van Oostenrijk worden en in de regering komen. Dat is allemaal niet gelukt.

De Groenen gingen de verkiezingen in met twee thema’s: een schone milieu en een schone politiek. Met het eerste, het hoofdthema van iedere groene partij, was weinig te winnen. Alle partijen in Oostenrijk hebben het milieuthema opgepakt. Zelfs Team Stronach, de anti-Europartij die werd opgericht door een Canadees-Oostenrijkse ondernemer, had een lange milieuparagraaf in haar programma.

Anticorruptie

Het tweede thema was des te belangrijker. De Oostenrijkse Groenen stelden zich op als de partij van de integere politiek. De laatste jaren kwamen er om de week berichten naar buiten over corruptieschandalen waar politici of partijen bij betrokken waren. Het Oostenrijkse parlement deed, onder leiding van een Groene afgevaardigde, uitgebreid onderzoek naar corruptie. Daarbij bleken met name populistisch rechtse partijen betrokken maar ook de Christendemocratische ÖVP die al sinds 1987 in de regering zit en een monopolie lijkt te hebben op de macht. Oud-premier Schüssel moest zich terugtrekken uit het parlement vanwege de aanklachten. Een deel van de gelden kwam terecht bij partijen. De Groenen dwongen daarom een nieuwe partijfinancieringwet af. Tijdens de campagne wezen ze er fijntjes op dat alle andere deelnemende partijen deze wet schonden. Als een partij zo staat op integriteit dan wordt je natuurlijk ook zelf onderzocht. De ÖVP beschuldigde de Groenen van het aannemen van geld van Qadhafi, begin jaren ’90. De Groenen ontkenden. De zaak brak de Groenen niet op.

De Groenen positioneerden zich zo als de partij van transparantie. Ze werden daarmee de stem van de Oostenrijkse burgers die ontevreden zijn over de democratie. In Oostenrijk is er al zeven jaar sprake van een grote coalitie van de ÖVP en de sociaaldemocratische SPÖ: een kabinet van links en rechts die in een permanente patstelling staat. Maar ook een coalitie van twee partijen die al sinds de Tweede Wereldoorlog politiek maar ook maatschappelijk de lakens uitdelen. Voor veel maatschappelijke functies is een partijkaart nodig van ÖVP of SPÖ.

Een groot deel van de kiezers hoopten dat de groenen zouden gaan regeren. Hun deelname aan een kabinet werd gesteund door 40% van de stemmers. Na de uitslag lijkt dit echter niet realistisch: de grote coalitie heeft net een meerderheid. Maar bovendien: de Groenen hebben de andere partijen sterk tegen de haren ingewreven door ze aan te vallen op met corruptieaanklachten.

Uitwisselingen

De Groenen wonnen de meeste stemmen van de gevestigde partijen: 50 duizend stemmen van de ÖVP en 40 stemmen van de SPÖ. Tegelijkertijd verloor de partij bijna 60 duizend stemmen aan de nieuwe partij NEOS, een klassiek liberale partij, die net als de Groenen zich konden opstellen als een schonehandenpartij. Hiermee komt er wel een spanning in de Oostenrijkse Groenen boven: de partij heeft een alternatieve vleugel en een liberale vleugel. Omdat er in Oostenrijk jarenlang geen liberale partij was -de liberalen voeren sinds de jaren ’80 een populistisch rechts koers- vonden deze middenklassekiezers een onderkomen bij de Groenen. De NEOS vormen echter een goed alternatief voor de kiezers. De moralistische toon waar de Duitse Groenen kiezers op hadden verloren, werd door de NEOS ook de Oostenrijkse Groenen aangewreven. De Groenen waren de partij van de lagere maximumsnelheden.

De Oostenrijkse Groenen zijn zoals alle Groenen partijen van hoger opgeleiden, professionals en vrouwen. De partij was de grootste onder mensen met een universitair diploma. Anders dan veel Groenen zijn de Oostenrijkse Groenen geen generatiefenomeen (een partij die met name goed scoort onder de babyboomgeneratie) maar staat ze ook sterk onder jonge kiezers. Dat is voordelig want Oostenrijk heeft zestien- en zeventienjarigen het stemrecht gegeven.

Lessen

De Oostenrijkse Groenen staan er zo goed voor omdat zij naast hun groene thema met het thema transparantie een breed bestaande onvrede in de Oostenrijkse maatschappij hebben geraakt. Die onvrede gaat niet slechts om een aantal corrupte politici maar om de Oostenrijkse democratie, die door sommigen wordt omschreven als een karteldemocratie omdat SPÖ en ÖVP politiek en maatschappelijk al sinds de Tweede Wereldoorlog een grip hebben op alle prominente posten. De Oostenrijkse Groenen zijn nog steeds een anti-partijenpartij en geen onderdeel van de gevestigde macht. Zo kan een Groene partij stemmen winnen.

Dit artikel verschijnt gelijktijdig op GLweb

Waarom 50+ moet blijven bestaan

De Volkskrant het lijfblad van progressief Nederland heeft haar pijlen gericht op 50+. Eerst gaven ze uitgebreid de ruimte aan Yvonne Hofs om de inhoudelijke boodschap van 50+ te fileren: ouderen zijn niet arm en zielig. Vorige week richten ze zich op 50+-voorman Krol: zijn bedrijf zou geen pensioenpremie hebben afgedragen. Dat is op zijn minst hypocriet voor iemand die zich nu zo begaan toont met de oudere medeburgers. De partij maakt nu een scherpe val in de peilingen. Ik denk dat de race nog niet gelopen is: een politieke overlever als Jan Nagel zal zijn partij niet onderuit laten gaan.

In mijn omgeving van politiek geëngageerde linkse jongeren wordt er meewarig gekeken naar 50+. Zo’n belangen partij voor ouderen is overbodig. Volgens mij is dat alles behalve waar: 50+ speelt een cruciale rol in het verkrijgen van een linkse meerderheid.

Laten we uitgaan van twee simpele feiten: 50+ stemt mee met links en haalt stemmen bij rechts. Daarmee is 50+ een onmisbare schakel in een linkse meerderheidsstrategie.

Een linkse meerderheid zou het hoofdstreven moeten zijn van linkse politieke partijen. Bedenk maar wat een linkse meerderheid voor een verschil maakt voor asielkinderen die in Nederland geworteld zijn. Toen CDA-PVV-VVD 76 zetels hadden waren ze kansloos.

Het is een lastig spel om een linkse meerderheid te krijgen. Alhoewel de meest kiezers inhoudelijk wel links zijn op sociaaleconomische thema’s, identificeert maar een minderheid zich met de term links. De kern van links (PvdA, SP en GroenLinks) haalt in de laatste tien jaar zo’n 55 tot 65 zetels. Niet genoeg voor een meerderheid. Daar kunnen we een aantal centrumlinkse partijen bij optellen: D66, ChristenUnie, de Partij voor de Dieren en 50+. De beste manier om een linkse meerderheid te halen is door onafhankelijk van elkaar op te trekken. Wouter Bos had dat door: hij hield in 2006 een verbond met SP en GroenLinks af. Zijn argument: alleen halen we meer stemmen dan samen. In 2006 en 2012 haalden deze partijen zeven partijen een meerderheid.

Dat kwam omdat ze in verschillende electoraten konden inbreken. Gerrit Duits vergeleek het met een prijsvechter. Veel grote merken hebben een goedkoper zusterbedrijf: het goedkope automerk Skoda en het dure automerk Audi komen uit dezelfde stal (Volkswagen). Met verschillende merken kan een bedrijf verschillende marktsegmenten bespelen. Het zelfde geldt in de politiek. In 2006 haalde links een meerderheid omdat de SP scoorde onder ontevreden kiezers, die ook naar de PVV zouden kunnen gaan; de ChristenUnie inbrak op het CDA electoraat; en De Partij voor de Dieren apolitieke stemmers mobiliseerde die anders thuis waren gebleven. De meerderheid in 2012 is gerealiseerd omdat D66 stemmen in het midden wist te winnen, en kreeg 50+ grip kreeg op een groep ontevreden ouderen die daarvoor anders CDA of PVV gestemd hadden. Als er één Progressieve Volkspartij was geweest die zowel ontevreden ouderen als het hipster D66-electoraat had moeten aanspreken dan was dat nooit gelukt.

50+ is een cruciale schakel. Deze partij scoort goed onder kiezers die anders naar rechts zouden gaan. Concrete cijfers heb ik niet maar er zijn wel een aantal indicaties dat dit zo is.

figure 2 copyIn de figuur hieronder staat een analyse van stemgedrag in gemeenten uit 2012. Gemeenten waar dezelfde partijen sterk staan staan dichter bij elkaar (grijze cirkels). Partijen die in dezelfde gemeenten sterk staan staan ook dicht bij elkaar (zwarte cirkels). 50+ scoort goed in dezelfde gemeenten als VVD en PVV.  En niet in de gemeenten waar PvdA, PvdD en D66 scoorden.

Een zelfde beeld is te zien in de peilingen: in week 10 haalde 50+ haar beste score: 12% van de stemmen. De linkse en centrumlinkse partijen haalden een meerderheid van 57% van de stemmen in de peiling. In de huidige peilingen is daar nog 51% van over (-6%). 50+ is ondertussen teruggevallen naar 6% (-6%). Wat we hier in elk geval uit kunnen concluderen is dat linkse partijen niet geprofiteerd hebben van het leeglopen van 50+. Als we 50% buiten beschouwing laten zou links aan het begin van het jaar 44% van de stemmen hebben gehaald en nu 44%.

Deze gegevens duiden erop dat 50+ met name stemmen bij rechts weghaalt. Tegelijkertijd stemt ze in de Tweede Kamer mee als een linkse partij. De volgende figuur van Tom Louwerse (afkomstig van Stuk Rood Vlees) mooi zien.Untitled 50+ stemt mee met de linkse oppositie. Ze staat het dichtst bij GroenLinks en D66. Ze staat het verst af van de PVV. Dat komt omdat de partij ook niet mee stemt met weinig constructieve voorstellen: zoals de motie van wantrouwen van Wilders bij de Algemene Beschouwingen. 50+ toont zich een linkse, constructieve oppositiepartij met een eigen thema (pensioenen). De verschillen met GroenLinks zijn niet heel groot: dat is ook een linkse, constructieve oppositiepartij met een eigen thema (klimaat). GroenLinks-denker Dick Pels noemde het programma van 50+ de spreekbuis van het collectieve egoïsme en materialisme van verwende babyboomers.‘ En die partij staat nu in de Tweede Kamer het dichtst bij GroenLinks.

Ik ben daarom niet blij dat Nagel en de zijnen stemmen verliezen: ze halen stemmen weg bij de PVV en stemmen vervolgens ook op veiligheid, immigratie en integratie mee met GroenLinks. Dat Nagel uiteindelijk zijn principes boven electorale argumenten laat gaan weten we uit 2002, toen liet Nagel Fortuyn gaan omdat er tussen Fortuyn de partij een fundamenteel verschil van inzicht was over immigratie.

De 50+ die PVV, VVD en CDA-stemmers trekt en vervolgens stemt als GroenLinks in de Tweede Kamer is een progressieve politieke prijsvechter. Dat is zou een blijvende speler in de landelijke politiek moeten zijn. Ten minste als u net als ik droomt van een kabinet-Samsom I.

Een kat met negen levens. De politieke carrière van Jan Nagel.

Vanwege de val van Henk Krol en de voortdurende onrust in 50+ is hij weer in het nieuws: Jan Nagel. Nagel’s politieke carrière toont een uitzonderlijk overlevingsvermogen.

Jan Nagel komt uit de sociaaldemocratische politieke familie: hij was redacteur bij de ‘rode’ VARA en voorzitter van een NVV-bond voor omroeppersoneel. Hij bedacht het populaire programma De Rode Haan en daar bracht hij samen met Maurice de Hond de maandelijkse zetelpeiling naar de Nederlandse radio.

800px-Veertiende_PvdA-congres_in_Amsterdamse_RH,_Jan_Nagel_aan_het_woord_-_NL-HaNA_2.24.01.05_0_926-6842_WM209Nagel was tegelijkertijd actief in de PvdA: vanaf 1965 zat hij in het partijbestuur. Daar toonde hij al een dwarse en democratische inslag: hij sprak zich uit tegen de kabinetsdeelname van de PvdA aan het kabinet-Cals, omdat er geen nieuwe verkiezingen waren geweest. Hij verzette zich tegen het regenteske optreden van sociaaldemocratische voormannen van de vorige generatie. Hij sloot zich aan bij Nieuw Links. Nieuw Links was een verjongingsbeweging in de PvdA. Het was een generatiebeweging die een nieuwe generatie sociaaldemocraten aan de macht wil helpen. Een generatie die meer oog had voor democratische verhoudingen.

409px-Jan_Nagel_-_NL-HaNA_Anefo_932-7137_WM507Nagel bleef tot 1977 lid van het partijbestuur.  In 1977 werd hij lid van de Eerste Kamer voor de PvdA. Hij bleef dat zes jaar. Hij stelde zich onafhankelijk op en stemde vaak met een minderheid van zijn fractie tegen wetsvoorstellen. Tegelijkertijd klom hij op in de VARA en schopte het tot hoofd radio en televisie. Bij de VARA richtte hij zich op de kloof tussen burger en politiek met het programma De Kloof. De relatie tussen Nagel en zijn collega’s bij de VARA was lastig: hij kwam in conflict met VARA-voorzitters André Kloos en Marcel van Dam.

Begin jaren ’90 was hij nog actief in de PvdA. Er was veel onvrede over de koers van de partij, die onder Kok een hardvochtig bezuinigingsbeleid voerde. Samen met oud-Nieuw Linkser André van der Louw zocht Nagel naar een manier om de achterban en de partijtop bij elkaar te brengen. De partijleiding zag dit als een coup.

In 1993 richtte Nagel Leefbaar Hilversum op. De partij boekt in de jaren ’90 grote successen en zo wordt Nagel het gezicht van een nieuwe politieke stroming die een grote onvrede in de maatschappij weet aan te spreken. Een stroming die zich verzette tegen de arrogantie van ambitieuze bestuurders, die geen oog hadden voor de leefbaarheid van de stad en met grote infrastructurele problemen slechts wilden bijdragen aan de prestige van de gemeente. Nagel moest wel er zijn PvdA-lidmaatschap voor inleveren. In 1998 had Leefbaar Hilversum één derde van de raadszetels in Hilversum. En kwam ze in het college, kortstondig want al binnen een half jaar ontstonden er conflicten binnen de coalitie. In 2001 wordt Nagel als nog wethouder voor Leefbaar Hilversum.

ANP-1004896In 1999 bundelen deze lokale leefbaarheidspartijen zich in Leefbaar Nederland. Nagel werd voorzitter. De partij kwam eerst in een electorale stroomversnelling maar even later evenzeer in zwaar water als  Pim Fortuyn aantrad en aftrad als lijsttrekker. Het bestuur, geleid door Nagel, zette uiteindelijk Fortuyn de wacht aan vanwege zijn extreme uitspraken over de Islam.

Leefbaar Nederland koos crime fighter Fred Teeven tot lijsttrekker. In de verkiezingen werd Leefbaar Nederland overvleugelt door de LPF die dezelfde populistische retoriek koppelde aan een anti-Islam-sentiment. Leefbaar Nederland haalde twee zetels en ging vervolgens ten onder aan interne conflicten: de afwezigheid van een bindende leider, van een gedeelde ideologie of van een gemeenschappelijke partijcultuur brak de partij op.

ANP-20519004-160x160Nagel, die raadslid in Hilversum bleef, laat zijn idee van een politieke partij die stem kan geven aan de onvrede van mensen, niet varen. In 2005 experimenteerde hij met een populistische middenpartij rondom om misdaadjournalist Peter R. de Vries, de Partij voor Rechtvaardigheid, Daadkracht en Vooruitgang. Die club kwam niet tot de grond. De partij moest de steun halen van 41% van de leden van het opiniepanel van Maurice de Hond. In 2009 volgde er een nieuw experiment, de Onafhankelijke Ouderen en Kinderunie (Ooku), een ouderenpartij. Formeel was dit een rechtsopvolger van de PRDV. Ooku werd op haar beurt omgevormd tot 50+. Deze partij raakte een sentiment onder ouderen die vanwege bezuinigingen (zoals de verhoging van de AOW-leeftijd) zich in hun financiële zekerheid  gepakt voelen. Net als Nieuw Links is 50+ een generatiebeweging: ze vertegenwoordigden dezelfde generatie die met Nieuw Links een nieuwe positie voor zichzelf moest bevechten.

In 2011 deed de partij mee aan de provinciale statenverkiezingen. In Noord-Brabant was oud-VVD’er en oud-homojournalist Henk Krol lijsttrekker. Veel andere 50+’ers waren afkomstig uit andere middenpartijen: CDA, PvdA en VVD. Ze wonnen genoeg zetels voor één senaatszetel. Via een slimme samenwerking met een aantal lokale partijen werden het er twee. Nagel raakte echter als snel gebrouilleerd met zijn collega senator De Lange. Ook binnen 50+ ontstonden er conflicten oud-PPR staatssecretaris (en politiek zwerver) Michel van Hulten verliet al snel de partij over de politieke koers. Nagel bleef de machtigste speler in 50+: het congres, dat hij als enige politieke vertegenwoordiger en partijvoorzitter ook nog eens zelf voorzat, bespeelde hij als een viool. In 2012 won Krol twee zetels. Na de vorming van het kabinet schoot de partij in de peilingen omhoog. Het wetenschappelijk bureau van de partij laat met name Maurice de Hond kiezersonderzoek doen.

In 2013 ontstonden er conflicten. Hoofdvraag was of de partij zou deelnemen aan gemeenteraadsverkiezingen. Nagel, die veel banden heeft met lokale partijen zag daar weinig in. Andere 50+ leden wilden dit wel: politieke zwerver Dick Schouw (ex-VVD, ex-Piraat, ex-DS70, ex-Trots) wil met lokale OPA’s aan de slag. Dit leidde tot een conflict. Parallel daaraan werd de positie van Krol vorige week onhoudbaar vanwege het niet-betalen van pensioenpremies.

Er zijn drie thema’s die voortdurend terugkomen in het politieke leven van Nagel. Het eerste thema is zijn anti-autoritaire houding. Hij verzet zich tegen paternalisme: ‘een houding van stil maar we weten wel wat goed voor u is’, aldus Nagel in een interview in 1999. Die houding tekende hem als Nieuw Linkser die zich verzette tegen de regenteske sociaaldemocraten, als VARA-journalist die de burger een stem wou geven, maar ook als oprichter van lokale en landelijke protestpartijen. Nagel behoorde nooit tot de inner circle van de Nederlandse politiek maar was voortdurend de outsider die stem vergeten groepen wou vertegenwoordigen. Een opvallende bondgenoot in deze is de opiniepeiler Maurice de Hond, die ook afkomstig was uit de rode familie maar die zich sindsdien tot geluidsversterker van de gewone man heeft gemaakt.

De tweede hoofdlijn is ruzie. Nagel is eigenzinnig en strategisch. Hij wordt wel de ‘Raspoetin van Hiversum’ genoemd. Bij de VARA, de PvdA, Leefbaar Nederland en 50+ waren er in de tijd dat Nagel er zat conflicten. Soms vanwege Nagel maar vaak ook buiten hem om. Politiek is voor Nagel, een getalenteerd schaker een spel van confrontatie. Een spel dat je speelt om te winnen. Maar nieuwe partijen en vernieuwingsbewegingen trekken ook een bepaald soort mensen aan.

Het derde thema is het politieke overlevingsinstinct van Nagel. In die zin lijkt het ook op Raspoetin die volgens de overlevering verschillende moordaanslagen overleefde. Als hij bij de PvdA definitief aan de zijkant geschoven is, vindt hij zichzelf opnieuw uit: de oud-senator en -partijbestuurder gaat als outsider de strijd voor de gemeenteraad van Hilversum aan. Daar blijft hij twaalf jaar lid van. Als Fortuyn hem Leefbaar Nederland uit zijn handen dreigt te slaan komt er een nieuwe lijsttrekker. Vlak na de uiteindelijke ondergang van Leefbaar Nederland in 2006 werkt hij zes jaar aan een nieuwe protestpartij van het midden. Die dreigt het tot twee keer toe niet te redden, maar Nagel geeft zich niet gewonnen: hij geeft nooit op.

Oktober opdracht 2013

Het is een jaarlijks terugkerend ritueel. De oktober opdracht. Een CD met de nieuwe muziek die ik dit jaar heb leren kennen. In 2011 en 2012 zette ik hem ook al online. Dit jaar maakte ik twee CDs, maar naar aanleiding van een tweet vorige week heb ik al een boel inspiratie van een nieuwe CD.

Dance with a post-modern swing

#

Naam Band Album Jaar Genre

1

Dragons Caravan Palace Caravan Palace 2008 Electro-swing

2

Get Lucky PV Nova Get Lucky Covers 2013 Multi-genre

3

Impartial (The Battle) The Clockwork Dolls Dramatis Personae 2009 Steam Punk

4

Jolie Coquine Caravan Palace Caravan Palace 2008 Electro-swing

5

Get Lucky Daughter Get Lucky Covers 2013 Punk

6

Maniac Caravan Palace Panic 2012 Electro-swing

7

Battle Of Jericho Hugh Laurie Let Them Talk 2011 Blues

8

Get Lucky PelleK Get Lucky Covers 2013 Metal

9

Panic Caravan Palace Panic 2012 Electro-Swing

10

Comatose Luck Xploding Plastix Amateur Girlfriends Go Proskirt Agents 2001 Electro-Jazz

11

Je m’amuse Caravan Palace Caravan Palace 2008 Electro-Swing

12

Angels The Baseballs Strike  2011 Swing

13

Beatophone Caravan Palace Panic 2012 Electro-Swing

14

Brotherswing Caravan Palace Caravan Palace 2008 Electro-Swing

15

Get Lucky Daft Punk Random Access Memories 2013 Dance

Het kernidee achter Dance with a post-modern swing is om moderne nummers te nemen die een cover of een verwijzing zijn naar een ander of ouder nummer.  Er zitten twee grote lijnen in de CD: de eerste is Caravan Palace, een Franse band die elektro-swing maakt. Van Caravan Palace zijn zes nummers opgenomen. Zij combineren swing uit de jaren ’50 met dance. Dat is wat mij betreft een combinatie die je lastig uit je hoofd kan krijgen.

En de tweede zijn covers van het nummer van deze zomer, Get Lucky van Daft Punk en het origineel. Alle covers komen van YouTube dat een prachtig medium geeft voor het remixen van muziek. De meest fascinerende komt van PV Nova, die laat horen hoe Get Lucky had gehoord in versies van vooroorlogs tot futuristisch. Daughter maakte van het vrolijke feestnummer een fatalistische verschrikking. De melodic metal versie van PelleK past misschien niet zo goed op de CD maar is wat mij betreft beter dan het origineel.

In lijn met Caravan Palace zijn de Xploding Plastix die met hun elektro-jazz heel dicht in de buurt komen van de elektro-swing: beide verwerken geluidselementen van zwartwitfilms in hun muziek. Ook the Baseballs laten de swing terugkomen, maar wel met swing covers van moderne popnummers. Hugh Laurie covert de klassieke zwarte spiritual Battle of Jericho.

Death Cab For Cutie

# Nummer Band Album Genre

1

I Will Follow You Into The Dark Death Cab For Cutie Plans Indie

2

Home Is a Fire Death Cab For Cutie Codes and Keys Indie

3

You Can Do Better Than Me Death Cab For Cutie Narrow Stairs Indie

4

Marching Bands Of Manhattan Death Cab For Cutie Plans Indie

5

Codes and Keys Death Cab For Cutie Codes and Keys Indie

6

Information Travels Faster Death Cab For Cutie The Photo Album Indie

7

Bend To Squares Death Cab For Cutie Something About Airplanes Indie

8

President Of What? Death Cab For Cutie You Can Play These Songs With Chords Indie

9

Title And Registration Death Cab For Cutie Transatlanticism Indie

10

St. Peter’s Cathedral Death Cab For Cutie Codes and Keys Indie

11

Brothers On A Hotel Bed Death Cab For Cutie Plans Indie

12

I Will Follow You into the Dark Amanda Palmer Who Killed Amanda Palmer Brechtian Punk Cabaret

De CD Death Cab for Cutie heeft een simpelere opzet. Dit zijn mijns inziens de elf beste nummers van de Amerikaanse band, Death Cab For Cutie, een band die ik al iets langer ken en waar ik het laatste jaar veel naar heb geluisterd, en een cover door de onvolprezen Amanda Palmer.

Maar ik verwacht dat ik eind van deze maand een tweede Oktober Opdracht met nieuwe nummers. Dus laat me vooral weten: wat heb jij dit jaar voor nieuwe muziek leren kennen?