{"id":138,"date":"2010-10-05T08:13:35","date_gmt":"2010-10-05T06:13:35","guid":{"rendered":"http:\/\/cmonotjes.web-log.nl\/vrijheid_gelijkheid\/2010\/10\/bij-het-einde-van-de-nederlandse-christen-democratie.html"},"modified":"2010-10-05T08:13:35","modified_gmt":"2010-10-05T06:13:35","slug":"bij-het-einde-van-de-nederlandse-christen-democratie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/?p=138","title":{"rendered":"Bij het einde van de Nederlandse Christen-democratie"},"content":{"rendered":"<p>Het Christen-Democratisch Appel is een van karakteristieke partijen van Nederland. Er wordt in Nederland tegenwoordig schamper gesproken over een &quot;Linkse Kerk&quot;. De bescherming van het milieu, de Nederlandse steun aan de Europese eenwording, ontwikkelingssamenwerking, het multiculturele karakter van de Nederlandse samenleving en de verzorgingsstaat zijn verworvenheden van de Christen-democratie, niet van links. Het CDA heeft aan Nederland vormgegeven vanuit een centrumpositie. Die karakteristieke positie komt met de komst van het kabinet-Rutte\/Verhagen steeds sterker onder druk te staan. Het CDA lijkt afscheid te nemen van haar kernwaarden, gerechtigheid, solidariteit, rentmeesterschap en gespreide verantwoordelijkheid. <\/p>\n<p><em>Gerechtigheid<\/em><\/p>\n<p>De Christen-democratie ziet een bijzondere rol voor de overheid, in het verzekeren van gerechtigheid. Voor Nederlandse Christen-democraten heeft gerechtigheid ook altijd ingehouden dat de overheid religieuze vrijheid beschermde.&#0160; Het CDA was vormde een finale afsluiting aan een jarenlange intolerantie in Nederland tussen protestanten en katholieken, die uiteindelijk werd opgelost door het besef dat het de rol van de overheid is om te verzekeren dat religieuze gemeenschappen vorm kunnen geven aan hun eigen religieuze tradities. De wortels van het CDA ligt in de strijd van protestanten en<br \/>\nkatholieken <em>samen<\/em> om zelf hun eigen kinderen op te voeden in hun<br \/>\neigen geloof. Het verzuilingsideaal waarbij verschillende<br \/>\nreligieuze groepen in tolerantie met elkaar leefden is een typisch<br \/>\nNederlands Christen-democratisch ideaal.<\/p>\n<p>De C in CDA heeft nooit gestaan voor een Christelijk ideaal dat aan alle burgers moest worden opgelegd, maar juist voor een veelvoud aan religieuze opvattingen. Daar kwam door de immigratie van gastarbeiders ook de Islam bij. En zo werd het CDA een verdediger van het ideaal van de multiculturele samenleving, wat nu wordt gezien als een geloofsartikel van seculier links, maar dat in haar natuur een Nederlands Christen-democratisch ideaal is: sta verschillende religieuze groepen toe om op hun eigen manier vorm te geven aan hun religieuze tradities.&#0160; Maar dit kabinet zet deze religieuze vrijheid, een verworvenheid van de Nederlandse Christen-democratie, bij het oud vuil, door een specifieke religieuze traditie uit te sluiten: hoofddoeken worden verboden voor rechters. Het akkoord stelt niet dat alle religieuze uitingen uit de rechtbank moeten, een extreem seculier standpunt wat ook moeilijk te verenigen is met de Christen-democratische traditie, maar in elk geval op een gelijke manier alle religies benadeeld. Het is onbestaanbaar in mijn ogen dat de Nederlandse Christen-democratie hiervoor tekent, juist omdat zij altijd is opgekomen tegen de tirannieke onderdrukking van de godsdienstvrijheid. <\/p>\n<p><em>Solidariteit<\/em><\/p>\n<p>In haar kern is de Nederlandse verzorgingsstaat, georganiseerde solidariteit, een Christen-democratische instellingen, en niet zo zeer een project van links. Ze is opgebouwd door Christen-democraten, in de jaren &#39;50 samen met sociaal-democraten, maar in de jaren &#39;60 ook samen met liberalen. Het model van de Christen-democratische verzorgingsstaat is gebaseerd op pilaren: ten eerste, de combinatie van gedeelde en gespreide verantwoordelijkheid tussen de overheid, werknemers en werkgevers, bijvoorbeeld in de Sociaal-Economische Raad of bij CAO-onderhandelingen. Ten tweede, een combinatie van gedeelde en gezamelijke verantwoordelijkheid van burgers en gemeenschap: om het absolute bestaansminimum te verzekeren voor iedereen, treedt de overheid op met de bijstand, maar daarnaast is er een stelsel van vrijwillige en verplichte verzekeringen. Zo dragen we eigen verantwoordelijkheid waar mogelijk is, maar is er maatschappelijke solidariteit waar dat noodzakelijk is. En ten derde, een combinatie van vernieuwing en behoud: omdat Christen-democraten ook in financieel opzicht goede rentmeesters waren, is in de jaren &#39;80 en de jaren &#39;00 onderhoud gepleegd aan de verzorgingsstaat. Dat waren in aard nooit kille bezuinigingen op een instelling waar de Christen-democratie geen nut in zag, maar juist noodzakelijke hervormingen om deze voor de toekomst te verzekeren. Het nieuwe kabinet neemt hier afstand van dit model van de verzorgingsstaat: aan de ene kant worden bepaalde regelingen behouden terwijl het duidelijk is dat goede rentmeesters deze zouden hervormen. Aan de andere kant wordt er zwaar gesneden in andere regelingen, zodat mensen hun bestaansminimum dreigen te verliezen en worden specifieke groepen hiervan uitgesloten. <\/p>\n<p>Ook moet niet onvernoemd blijven dat altijd de Nederlandse Christen-democraten zijn geweest die voor internationale solidariteit op kwamen: de eerste ministers van ontwikkelingssamenwerking waren Christen-democraten. Zij vormden een beleid typisch Christen-democratische kenmerken heeft zoals de gedeelde en eigen verantwoordelijkheid tussen (vaak op levensbeschouwing gebaseerde) maatschappelijke organisaties, de overheid en ontwikkelingsslanden zelf. Ook hier kort de Christen-democratie op, omdat internationale solidariteit, ooit een teken van Christelijke naastenliefde, tegenwoordig een linkse hobby is. <\/p>\n<p><em>Rentmeesterschap<\/em><\/p>\n<p>Het waren de Nederlandse Christen-democraten die toen het duidelijk werd hoe dringend de milieu-problemen waren, hier in de jaren &#39;80 actie aan verleenden. Juist omdat in de ogen van de Christen-democratie de Aarde aan de mens, als rentmeester, gegeven is: om de Aarde aan volgende generaties over te kunnen dragen even goed of beter dan dat zij hem zelf hadden aangetroffen. Dat betekent dat de Christen-democratie het karakteristieke Nederlandse landschap, met landbouw, natuur en dorpen, wou beschermen. Maar het waren juist Christen-democraten die zich inzetten voor de bescherming van het klimaat en milieu. Milieu kan niet en is ook nooit een linkse hobby geweest zijn. In het verleden zetten alle partijen, en de Christen-democraten in het bijzonder, zich in voor onze gezamelijke opdracht goede rentmeester te zijn.<\/p>\n<p>Maar waar kiest dit kabinet nu voor? Er wordt minder gedaan om het Nederlandse landschap te beschermen. En meer snelwegen lopen dwars door dat landschap heen. Verkeer moet meer door binnenwegen heen gaan, dwars door dorpen heen. En op die wegen komt verkeer stil te staan. Waar het gaat om klimaat en milieu is dit kabinet visieloos: het woord &quot;klimaatverandering&quot; komt niet voor in dit coalitieakkoord. Milieuregels worden verzwakt. Milieubeleid wordt versnipperd. Ambities waar het gaat om duurzame energie worden afgezwakt. Van goed rentmeesterschap van landschap en milieu heeft heeft dit kabinet afstand genomen.<\/p>\n<p><em>Gespreide verantwoordelijkheid<\/em><\/p>\n<p>Op de kenmerkendheid van gespreide verantwoordelijkheid voor de Nederlandse ben ik hier al een aantal keer ingegaan. Niet overal moet de overheid verantwoordelijkheid nemen, zoals links wil, en niet overal de markt, zoals rechts voorstaat. Verantwoordelijkheid moet worden gespreid tussen overheid, werkgevers, maatschappelijke organisatie en burgers. Maar ook tussen verschillende bestuurslagen moeten verantwoordelijkheden gespreid worden. Subsidiariteit is een typische Christen-democratische waarde. En Nederlandse Christen-democraten hebben dat altijd groot gezien: naast de drie Nederlandse bestuurslagen, hebben Christen-democraten zich altijd ingezet voor supra-nationale, Europese samenwerking. Steeds meer lijkt Europa een project van links, maar het is ooit begonnen als een project van Christen-democraten. Het was een project van Christen-democraten, die vanuit gedeelde Christelijke waarden, stonden voor een Verenigde Europa: een Europa waarin ruimte is voor religieuze verschillen, waar op economisch terrein wordt samengewerkt, en dat zich inzet voor duurzaamheid. <\/p>\n<p>Dit kabinet neemt afscheid van Europa. Verhagen zij trots dat Europa heel vaak genoemd in het regeerakkoord. Europa wordt genoemd omdat op het gebied van milieu, burgerrechten en migratie, dit kabinet Europese regels wil veranderen of de grenzen daarvan op te zoeken. In plaats van gedeelde Europese waarden centraal te zetten, kiest dit kabinet ervoor om zich te onttrekken uit Europa. Dit kabinet wil (weer) de Nederlandse bijdragen aan Europa verlagen en staat kritisch tegenover over de overdracht van competenties. Dat betekent dat dit kabinet Europa niet ziet als een legitieme bestuurslaag die recht heeft op middelen en verantwoordelijkheden om haar beleid uit te voeren. Ooit was het CDA de meest pro-Europese partij van Nederland, maar nu<br \/>\n verzwakt zij Europa door de Europese regels op te rekken en&#0160; de<br \/>\nbestuurslaag niet de middelen of de competenties te geven om te<br \/>\nfunctioneren.<\/p>\n<p><em>De politieke positie van de Christen-Democratie.<\/em><\/p>\n<p>De grote Christen-Democratische partijen in Europa zijn altijd partijen<br \/>\nvan centrum-rechts geweest: de Duitse CDU, de Belgische CD&amp;V en de Oosterrijkse OVP zijn<br \/>\npartijen die in hun land de voornaamste rechtse stroming vormden,<br \/>\ntegenover de sociaal-democraten. De Nederlandse Christen-democraten<br \/>\nkenmerkten zich door een veel sterkere orientatie op het politieke<br \/>\ncentrum: door afwisselende te regeren met dan wel de liberalen dan wel<br \/>\nde sociaal-democraten vormden zij jarenlang, als middenpartij, de spil<br \/>\nvan de Nederlandse politiek. Binnen het CDA, maar ook binnen haar<br \/>\nvoorgangers was er altijd ruimte voor linkse en rechtse stromingen.<\/p>\n<p>Daar lijkt nu een einde aan te komen. het CDA neemt de kritiek die geleverd wordt door haar<br \/>\nChristen-democratische zusterpartijen uit Duitsland en Belgie niet meer<br \/>\nserieus. Dit zijn partijen die traditioneel rechtser dan het CDA waren,<br \/>\nmaar nu veroordelen deze partijen het kabinet-Rutte\/Verhagen als<br \/>\n&quot;extreem-rechts&quot;. Door deze samenwerking heeft de Christen-democratie afstand genomen van haar traditionele middenpositie. Dit kabinet breekt met typisch Christen-democratische waarden die behoorden tot het centrum van de Nederlandse politiek. Voor verschillende stromingen lijkt binnen het CDA steeds minder ruimte. De rechterflank domineert de partij en dissidenten worden op een harde manier, een manier die niet past bij een brede volkspartij, gedwongen om zich te conformeren in de nieuwe koers.<\/p>\n<p>De Nederlandse Christen-democratie, dat van Nederland een land heeft gemaakt met religieuze vrijheid voor iedereen, met een solidaire verzorgingsstaat waar ruimte is voor vernieuwing, dat een goede rentmeester is over landschap en milieu, dat internationaal solidair was en dat midden in Europa ligt, lijkt te breken met deze Christen-democratische verworvenheden. Dat zijn tegenwoordig speeltjes van de &quot;Linkse Kerk&quot;. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Het Christen-Democratisch Appel is een van karakteristieke partijen van Nederland. Er wordt in Nederland tegenwoordig schamper gesproken over een &quot;Linkse Kerk&quot;. De bescherming van het milieu, de Nederlandse steun aan de Europese eenwording, ontwikkelingssamenwerking, het multiculturele karakter van de Nederlandse &hellip; <a href=\"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/?p=138\">Continue reading <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-138","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/138","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=138"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/138\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=138"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=138"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=138"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}