{"id":302,"date":"2009-08-11T18:53:03","date_gmt":"2009-08-11T16:53:03","guid":{"rendered":"http:\/\/cmonotjes.web-log.nl\/vrijheid_gelijkheid\/2009\/08\/rooms-katholiek.html"},"modified":"2009-08-11T18:53:03","modified_gmt":"2009-08-11T16:53:03","slug":"rooms-katholieke-kerk-in-2d","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/?p=302","title":{"rendered":"Rooms-Katholieke Kerk in 2D"},"content":{"rendered":"

\"Fomoraal110809_620_01\"<\/a>
\nAntoine Jacobs, professor rechten aan de Universiteit van Tilburg plaatst vandaag in de Volkskrant<\/a> de Rooms-Katholieke kerk in een twee dimensionale ruimte. Met de nieuwe encycliek "Charitas in Veritate<\/a>" neemt de kerk zich volgens Jacobs een bijzondere (hij gebruikt zelf de term "vetcool" – laat ik mij daar maar niet verder over uit laten) positie in het politieke spectrum: de kerk verenigt de linkse ideeen over solidariteit met rechtse ideeen over de moraal. Een unieke positie, zo stelt Jacobs.<\/p>\n

Als je de encycliek leest dan wordt al snel duidelijk dat Jacobs er een verkeerd beeld van schetst. Inderdaad je kan de encycliek moeilijk in een traditioneel links\/rechts schema plaatsten. Maar dat komt niet omdat ze linkse en rechtse posities met elkaar verenigt maar omdat ze de tegenstelling tussen links en rechts overstijgt.<\/p>\n

De boodschap van Rooms-Katholieke Kerk (RKK) is geen pleidooi voor een machtige staat
\n(het traditionele linkse standpunt) of voor een ongecontroleerde markt (het traditioneel rechtse standpunt). De RKK pleit voor een nieuwe balans tussen staat, markt en maatschappelijke ondernemingen. Of zoals de RKK zelf in zijn encycliek  stelt: "Alongside profit-oriented private
\nenterprise and the various types of public enterprise, there must be room for
\ncommercial entities based on mutualist principles and pursuing social end (…)". Hiermee overstijgt de RKK het traditionele onderscheid tussen links ("staat") en rechts
\n("markt") en pleit ze voor een derde weg: "The exclusively binary model
\nof market-plus-State is corrosive of society, while economic forms
\nbased on solidarity, which find their natural home in civil society
\nwithout being restricted to it, build up society."<\/p>\n

De RKK is dus niet links op sociaal-economisch terrein, maar ze overstijgt deze politieke tegenstelling. Niet alleen overstijgt de RKK deze tegenstelling, je kan de positie van de RKK ook moeilijk direct met politieke partijen vergelijken, zoals Jacobs doet. Uiteindelijk zet een politieke
\npartij zich in voor maatschappelijke verandering door de overheid, een
\nkerk heeft de overheid niet nodig om de maatschappij te beinvloeden,
\neen encycliek is een directe oproep aan de volgelingen van de
\nKatholieke Kerk. De relatie tussen een kerk en zijn volgelingen en
\ntussen een staat en zijn burgers is fundamenteel anders. Tekend is
\nhierbij de titel van de encycliek "Charitas in Veritate". Charitas
\nbetekent naastenliefde. Het is de rol van een kerk om mensen op te
\nroepen naastenliefde te voelen voor elkaar en daaruit moreel te
\nhandelen. Dat is alles behalve de rol van de staat. Het is de rol van
\nde staat om mensen te geven waar zij recht op hebben. Er is een
\nfundamenteel verschil tussen iemand een euro geven uit naastenliefde en
\niemand een euro geven omdat hij daar recht op heeft. In het eerste
\ngeval is de euro een gunst, een gift, iets wat ik ook niet hoef te
\ndoen, in het andere geval is de euro een recht, iets waarop hij
\naanspraak heeft of mij dat nu bevalt of niet. Het onderscheid tussen
\nrechtvaardigheid en naastenliefde of wel tussen politiek en moraal, of
\nwel tussen staat en kerk, is een van de fundamenten van de moderne
\nsamenleving. De encycliek onderschrijft dit principe en stelt: "The
\nChurch (…)
\ndoes not claim to interfere in anyway in the politics of States". Of
\nzoals Mattheus 22:21 stelt: "Render unto Caesar the things which are Caesar\u2019s, and unto God the things that are God\u2019s\u201d<\/a><\/p>\n

\nDat zorgt ervoor dat de standpunten van de RKK en een politieke partij
\nonvergelijkbaar zijn. Een politieke partij richt zich op de politiek,
\nop rechtvaardigheid, op de staat. Ze formuleren overheidsbeleid op
\nbasis van principes van rechtvaardigheid. Een kerk bemoeit zich met het
\nmorele leven van haar volgelingen. Ze schrijft voor hoe ze moeten
\nleven, aan welke morele regels ze zich moet houden en wat ze aan de
\narmen moeten geven. Een linkse politieke partij pleit voor sociale rechtvaardigheid, een rechtse politieke partij daartegen. Echter de kerk is geen politieke partij. De RKK pleit wel voor naastenliefde in tijd van van crisis en globalisering. Ze lijkt dus op een linkse politieke partij in de zin dat ze wil dat we eerlijk delen, maar ze roept op tot naastenliefde en niet tot sociale rechtvaardigheid. Dat komt omdat er in de RKK’s interpretatie van solidariteit, solidariteit alleen maar kan bestaan als er ruimte is voor moraal naast de macht van de overheid: "Solidarity is first and foremost a sense of responsibility on the part
\nof everyone with regard to everyone<\/a>, and it cannot
\ntherefore be merely delegated to the State."  <\/p>\n

Christen-Democratische partijen, zoals het CDA zijn juist partijen (of zouden dat juist moeten zijn<\/a>) die ruimte scheppen voor moraal. Zij stellen
\ndat de overheid niet alles moet regelen dat er ruimte moet zijn voor
\neigen verantwoordelijkheid, morele beslissingen en naastenliefde. Het
\nCDA staat dus rechts van het midden omdat zij, in de strijd met de
\nsocialisten niet alle verantwoordelijkheid aan de overheid wil geven,
\nmaar een aparte ruimte wil bewaren waarin de kerk een rol kan spelen.\n<\/p>\n

En daarmee stort de dichotomie die Jacobs opbouwt tussen links en rechts in. Net als het CDA overstijgt de RKK de traditionele links\/rechts verdeling. Zij maakt geen keuze voor staat en markt, maar gelooft dat in het samenspel tussen staat, markt en maatschappelijke actoren, menselijke waardigheid het beste tot zijn recht komt. De RKK buigt dus niet naar links, en niet naar rechts, maar overstijgt deze tegenstelling.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Antoine Jacobs, professor rechten aan de Universiteit van Tilburg plaatst vandaag in de Volkskrant de Rooms-Katholieke kerk in een twee dimensionale ruimte. Met de nieuwe encycliek "Charitas in Veritate" neemt de kerk zich volgens Jacobs een bijzondere (hij gebruikt zelf … Continue reading →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-302","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/302","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=302"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/302\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=302"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=302"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=302"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}