{"id":73,"date":"2011-01-08T13:05:00","date_gmt":"2011-01-08T11:05:00","guid":{"rendered":"http:\/\/cmonotjes.web-log.nl\/vrijheid_gelijkheid\/2011\/01\/goud-geld.html"},"modified":"2011-01-08T13:05:00","modified_gmt":"2011-01-08T11:05:00","slug":"goud-geld","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/?p=73","title":{"rendered":"Goud & Geld"},"content":{"rendered":"

In Amerika is de waarde van geld altijd onderdeel geweest van politiek debat. Nu recent zijn er voorstellen om terug te keren naar de goud standaard. In een debat bij het satirische nieuwsprogramma "The Colbert Report<\/a>" verdedigde Ron Paul<\/a>, het meest libertarische lid van de House of Representatives, de herintroductie van goud als geld.<\/p>\n

De discussie over de basis van geld is een lange in de Verenigde Staten: een lange tijd ging de discussie over de vraag of de waarde van de dollar gebaseerd moet zijn op goud<\/a>, zilver of beide<\/a>. Er werd uiteindelijk voor goud gekozen: een lange tijd kon je altijd een dollar in wisselen voor een vaste hoeveelheid goud. In 1971 schafte de Republikeinse president Nixon de relatie tussen de waarde van goud en de waarde van de dollar af en werd de dollar een vrij-bewegende munt. De reden was dat de Verenigde Staten niet genoeg goud meer in voorraad had om de vraag naar goud aan te kunnen, toen het vertrouwen in de Amerikaanse economie af nam. Sindsdien is de Dollar een vrije munt waarvan de waarde wordt bepaald op door het monetaire beleid van de Federal Reserve. Het is geld gebaseerd op vertrouwen<\/a> waar geen echte harde waarde<\/a> tegenover staat.<\/p>\n

Volgens Paul is dit een probleem. Hij geeft in het debat vier argumenten om een goud-gebaseerde munt in te voeren: ten eerste heeft geld gebaseerd op goud  het altijd langer vol gehouden dan geld dat geen basis heeft; ten tweede kan je altijd als je de overheid niet vertrouwd terugkeren naar goud; ten derde zou je liever goud honderd jaar in sok bewaren dan papiergeld, omdat het "echte" waarde heeft; en ten vierde zou goud de inflatie beperken.<\/p>\n

Het eerste argument lijkt me niet heel zinnig: tot nu toe hebben republieken het ook altijd korter uitgehouden dan koninkrijken, maar dat lijkt me geen reden om over te gaan op een absolute monarchie. Het tweede argument lijkt me ook niet steekhoudend: het was juist het wantrouwen in het economisch beleid van de Republikeinse president Nixon dat de Amerikanen dwong om af te stappen van de goud standaard die veel te kostbaar werd.<\/p>\n

In het derde argument toont Paul zich een aanhanger van een intrinsieke waardeleer. Hij stelt dat goud "echte" waarde heeft en papier maar papieren waarde heeft. En dat ik als ik goud 100 jaar in een sok bewaar daarna goud heb en anders alleen maar papier. De waarde van producten wordt echter op een vrije markt vastgesteld door de vraag en het aanbod. Het is niet ondenkbaar dat over 100 jaar goud zijn waarde heeft verloren (omdat er geen toepassingen meer voor zijn of we op een groot aanbod zijn getroffen), maar dat 100-jaar oude geldpapieren wel een grote waarde hebben (voor verzamelaars, of omdat ze gedrukt zijn met een bijzondere inkt). Het punt is dat geen van beide dus intrinsieke waarde heeft die over tijd hetzelfde blijft.<\/p>\n

Dan blijft er maar een<\/em> argument over: goud-geld zou inflatiebeperkend werken. Dat is een klassieke positie van de Oosterrijkse school van de economie<\/a>. Zij stellen dat inflatie alleen maar het gevolg is van de grootte van de geld hoeveelheid: hoe meer geld er gedrukt wordt, hoe meer er is, en hoe minder het waard is -bij een gelijke vraag naar geld-. Geld wordt dus minder waard, en dat is inflatie. Als centrale banken dus "zo maar" grote hoeveelheden geld kunnen drukken dan kan er dus een overschot aan geld ontstaan en daardoor inflatie. Munten die verbonden zijn aan goud (of een vast prijs hebben met iets anders) zullen veel minder inflatiegevoelig zijn dan munten die in dit opzicht vrij zijn: omdat de centrale bank voor iedere dollar die zijn printen ook het goud zullen moeten inslaan om die dollar te kunnen omruilen als de burger daarom vraagt. Een terugkeer naar de goud-standaard is niet meer en niet minder dan een manier om de handelingsvrijheid van overheden te beperken. Ludwig van Mises<\/a>: "It is impossible to grasp the meaning of the idea of sound money if one does not realize that it was devised as an instrument for the protection of civil liberties against despotic inroads on the part of governments. Ideologically it belongs in the same class with political constitutions and bills of rights." In West-Europa is hetzelfde bereikt door centrale banken op grote afstand van de politiek te stellen, maar de goud standaard gaat een stap verder en vermindert de vermogens tot economische interventie van overheden nog meer.<\/p>\n

Ik denk dat de recente economische crises goed hebben laten zien dat als je wilt dat je een stabiele economie hebt, daarvoor overheidsingrijpen noodzakelijk is. De handelingsvrijheid van de overheid zo sterk beperken alleen maar om daarmee de inflatie te beperken (en andere economische doelen als stabiliteit, werkgelegenheid en economische groei) lijkt me een te grote investering.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

In Amerika is de waarde van geld altijd onderdeel geweest van politiek debat. Nu recent zijn er voorstellen om terug te keren naar de goud standaard. In een debat bij het satirische nieuwsprogramma "The Colbert Report" verdedigde Ron Paul, het … Continue reading →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-73","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=73"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/73\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=73"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=73"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.simonotjes.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=73"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}