Dit is een samenvatting van de kernthema’s van de tent "sociale politiek" op Debat in de Tent.

De huidige verzorgingsstaat voldoet niet meer. Het systeem is niet in staat om burgers te voorzien in de zekerheid die zij zoeken in een dynamische tijd van globalisering. Daarnaast is de overheid niet in staat om tegenover de plicht tot participatie die zij burgers oplegt, genoeg ruimte (banen) te scheppen om iedereen ook daadwerkelijk te laten participeren.
Naast een groep “insiders”, burgers die baat hebben bij de huidige sociale politiek, onstaat een groep outsiders, burgers die baat zouden hebben bij hervorming hiervan. Het helderste voorbeeld is het ontslagrecht: oudere werknemers met een vast contract hebben hier voordeel van, mensen met een tijdelijk contract en jongere werknemers vormen een “precariaat”, dat een onzekere positie op de arbeidsmarkt heeft.

Hieruit volgen een aantal problemen en een aantal oplossingen.

• De overheid moet de voorwaarden scheppen om iedereen te laten participeren in de samenleving, waar het om sociale politiek gaat, dan met name op de arbeidsmarkt. De overheid moet bv. de mobiliteit van gehandicapten vergroten om ze instaat te stellen overal te werken.
• Daarnaast moet de overheid investeren in mensen om zich weerbaar te maken in een dynamische samenleving. Onderwijs is een belangrijk middel voor sociale politiek en een voorwaarde voor economische ontwikkeling, daar moet in geinvesteerd worden.
• Sociale politiek zou er niet op gericht moeten zijn de positie van de sterkste (rijksten, de best beschermden) te verzwakken, maar de positie van de zwaksten (de armsten, de minst beschermden) te verbeteren. Een voorbeeld is de hervorming van het ontslagrecht: dit moet erop gericht zijn de positie van outsiders te verbeteren. Dit hoeft niet ten koste te gaan van insiders.
  • Een belangrijke kwestie hieraan gerelateerd is of er niet altijd een zwakke groep zal zijn, hoeveel je mensen ook schoolt en hoe gelijk je de kansen van mensen ook maakt. In dit soort gevallen volstaan gelijke kansen niet, maar zul je solidair moeten zijn. Een simpel voorbeeld: iemand die volledig arbeidsongeschikt is, kan je nog zoveel kansen bieden op werk, maar hij kan gewoon niet werken. die mensen moeten een uitkering krijgen, maar ook de middelen om toch te participeren in de samenleving.
• Sociale politiek moet Europese politiek worden: er moet een Europees sociaal minimum zijn. Zo kan worden voorkomen dat Polen zich gedwongen voelen om onder verschrikkelijke omstandigheden in Nederland te komen werken.
• De rechten van werknemers (op scholing, pensioen etc.) moeten niet afhankelijk gemaakt worden van vluchtige bedrijven, maar zijn een verantwoordelijkheid van de overheid/gemeenschap.
• De vraag is of vrijzinnige sociale politiek erop gericht moet zijn iedereen te dwingen te werken. Moeten mensen niet zelf kiezen hoe zij hun leven inrichten?