Regeren

Met het nieuwe beginselprogramma is GroenLinks klaar om te regeren. Al het gefantaseer over "een ideeenpartij op zoek naar macht" ten spijt zit dat er in 2010 niet in.  Laten we ervanuit gaan dat bij de volgende verkiezingen de huidige trends die Maurice de Hondt en de politieke barometer signaleren, door zetten:

  • Het CDA verliest aanzienlijk, maar blijft (een van) de grootste;
  • De PvdA wint iets, en komt dicht bij het CDA;
  • De SP verliest aanzienlijk en komt uit rond de 10% van de stemmen;
  • De VVD verliest iets en komt uit rond de 10% van de stemmen ;
  • De PVV wint aanzienlijk  en komt uit rond de 10% van de stemmen;
  • GroenLinks wint iets;
  • De ChristenUnie wint iets;
  • D66 wint heel veel en komt uit rond de 10% van de stemmen;
  • De SGP blijft stabiel;
  • De PvdD blijft stabiel;
  • En ToN blijft een weinig relevante beweging.

In dit geval zal er een nauwe meerderheid zijn voor links in brede zin (net meer dan 75 zetels voor ChristenUnie, PvdD, GroenLinks, D66, PvdA en SP). Er zal een (ruimere) meerderheid zijn voor combinaties van PvdA, CDA en een van de 10%-partijen of combinaties met kleinere partijen.

In de formatie zal aan de D66 en CDA c.q. PvdA het initiatief worden gelegd, als grootste winnaar en grootste partij.  Deze drie partijen liggen elkaar eigenlijk heel goed.

  • PvdA en CDA zullen samen willen door te regeren, om in economisch onstabiele tijden een vaste hand te houden.
  • Daarnaast zijn dit drie partijen stabiele, ervaren, en gematigde bestuurderspartijen.
  • Ook zal een drie partijencoalitie de voorkeur hebben boven een vierpartijen coalitie.

Inhoudelijk liggen CDA, PvdA en D66 elkaar niet ver uit de weg, met een centrum tot centrum-links economisch beleid, dat wil investeren in de publieke sector, een integratiebeleid dat de nadruk legt op "grenzen stellen en kansen bieden", en licht groene ideeen over het milieu. Voor mogelijke breukpunten tussen CDA enerzijds en PvdA en D66 anderzijds, bv. een onderzoek naar de Irakoorlog, bezitten ze alle drie voldoende pragmatisme en plooibaarheid.

Hiermee is deze centrum-linkse coalitie van CDA, PvdA en D66 eigenlijk al een realiteit. De andere serieuze opties (die dus bestaan uit CDA, PvdA en een derde partij of paar) zijn allemaal erg onwaarschijnlijk.

  • Een kabinet van CDA, PvdA en VVD zou te grijs zijn in tijden van flankerende zweeppartijen. Dat centrum kabinet zou omver worden geblazen in de volgende verkiezingen. Daarnaast zou het bestaan uit twee verliezende partijen.
  • Het kabinet dat er in 2006 niet kwam: PvdA, CDA en SP zou ook bestaan uit twee verliezers. Daarnaast blijven de vele (potentiele) breukpunten van 2006 liggen (marktwerking in de publieke sector, flexibelere arbeidsmarkt, eerlijkere inkomensverdeling), zeker omdat dit kabinet daar niets aan doet.
  • Een kabinet van PvdA, CDA en PVV is onmogelijk omdat de PVV nooit met die linkse PvdA’ers in een kabinet zou willen.
  • Een vier-partijen coalitie van PvdA/CDA/ChristenUnie is weinig reeel omdat het min of meer een kabinet in stand zou houden dat net haar meerheid heeft verloren; omdat de PvdA geen partij links van haar in het kabinet zal dulden, zodat ze zich kan profileren als het sociale gezicht van het kabinet. En omdat de verschillen op het gebied van emancipatie en ethische kwesties tussen GroenLinks/PvdA en CDA/ChristenUnie te groot zijn.

Het zal niet aan onze gewilligheid liggen, maar ik voorspel oppositie ook na 2010. Mensen met ideeen op zoek naar macht kunnen maar beter lid worden van D66, die zijn nog op zoek naar goede ideeen

Leave a Reply