Dimensionality en Issue Ownership

Met zoveel reacties moet ik wel reageren.

Vincent komt aan met de theorie van issue-ownership om het stemgedrag van kiezers en het gedrag van politici te verklaren. Hij observeert dat "rechts" owner is van de issues "toekomst van de verzorgingsstaat" en "integratie en migratie". Maar hij maakt een cruciale fout. Er is een onderscheid tussen valence en positional issues. Milieu is een valence issue, niemand, noch politici noch kiezers, is daar tegen, iedereen voor. De rol van de overheid in de economie is een positional issue: er zijn kiezers en politici voor meer overheidsinterventie en kiezers en politici tegen.

Nu heeft een valence issue maar een owner, namelijk de partij die er het hardst aan trekt. De PvdD, bv, is owner van het issue "dierenrechten". Een positional issue kan echter meerdere owners hebben, bv. twee. Het issue rol van de overheid in de economie heeft in Nederland twee owners, de SP aan de ene kant en de VVD aan de andere.

Het kenmerk van een dimensie in een politieke ruimte is die gestructureerd wordt door positional issues. Om een echte politieke tegenstelling te vormen moeten er partijen voor en tegen zijn. De toekomst van de verzorgingsstaat, door Vincent benoemd als het issue, is een positional issue. Er zijn kiezers en politici die naar het behoud van de sociale zekerheid streven, die noemen we SP’ers en er zijn kiezers en politici die het hele zooitje willen afbreken, die noemen we VVD’ers. Er zijn twee partijen die het issue toekomst van de verzoringsstaat bezitten: een op links en een op rechts.

Het is in deze polarisatie tussen behoud en afbraak dan ook volslagen onbegrijpelijk voor linkse kiezers als GroenLinks daar een beetje met Vrijheid Eerlijk Delen (inhoudelijke bezwaren daar gelaten) door heen gaat fietsen met hun idee van links hervormen. Het is een feit: de kiezer is daardoor niet enmasse naar GroenLinks gekomen.

Het ziet er steeds meer naar uit, met name als ik Pechtold zetels zie winnen in peilingen, dat wij in Nederland ook een echte positional verdeling krijgen over het integratie vraagstuk. Wilders aan de ene kant en Pechtold aan de andere kant. Er zijn kiezers die voor de multiculturele samenleving zijn, maar door het getapdans van GroenLinks laten wij die nu met name (D66 heeft in de peilingen meer zetels dan GL) over aan D66. GroenLinks laat een politieke kans liggen op stemmenwinst door niet op dit issue te sterk een kant te kiezen en "de beuk erin te zetten".

Ik zag Dibi ook heel trots op politiek24 vertellen hoe hij met een onverwachte coalitie media-aandacht kreeg. Dat lijkt me echt penny-wise, pound-foolish. Okay, GroenLinks trekt nu media aandacht met Dibi/Verdonk, maar op de lange termijn verwatert ons politieke profiel bij de kiezer. In de polarisatie tussen open en trots moeten we nu helder positie kiezen. Kijk je kan die polarisatie willen of niet willen, maar hij is er gewoon. In 2002 is er een einde gekomen aan het polder ideaal.

Ten slotte: Inti, ik ben het echt niet met je eens dat GroenLinks een scharnier functie heeft tussen kosmopolitisch en nationalistisch en dat wij in het midden van de politiek op deze dimensie.  You must have us mistaken with the PvdA … GroenLinks staat (ver) aan de kosmopolitisch/multiculturele kant van dit issue. Daar voel ik me ook thuis: bij mensen die in een open, veelkleurig, gastvrij land willen wonen. Wetenschappelijk onderzoek bv Pellikaan et al. 2007 en Van Holsteyn en De Ridder, 2005 wijst dit ook gewoon uit: GroenLinks kiezers zijn de grootste voorstander van de multiculturele samenleving en GroenLinks staat het meest "links" van alle partijen op het integratie vraagstuk. Nu het er op aan komt, weten we alleen geen gebruik te maken van die positie.

 

Leave a Reply