SP van Revolutie naar Hervorming

In de Open Society and Its Enemies neemt Karl Popper stelling tegen het utopianisme. Dit is het idee dat je naar een ideale samenleving moet streven en dat alle middelen gerechtvaardigd zijn om deze idealen te bereiken. Er moet een radicale, revolutionaire verandering plaats vinden van de huidige samenleving naar een nieuwe, ideale samenleving. Tegenover utopian social engineering stelt hij piece meal social engeering (hervormingen). Deze kleinschalige hervormingen zijn gericht op het aanpakken van sociale problemen. Utopische social engineering gaat onvermijdelijk, volgens Popper, gepaard met geweld, onderdrukking en onvrijwilligheid. Piece meal social engineering  is juist experimenteel, democratisch en kleinschalig. In die zin zou je kunnens stellen dat Popper sociaal-democratie verdedigt tegenover revolutionair socialisme.

Het werk van Mao neemt een opvallende tussen positie in. Anders dan Lenin of Marx heeft Mao een sterk populistische instelling. Een socialistische revolutionair moet voortbouwen op het revolutionaire potentieel van het volk en moet leren van het volk. Mao koppelt kleinschalige hervormingen aan het uiteindelijke socialistische ideaal. De socialitische  revolutionair moet zich inzetten voor de korte termijnbelangen van het volk om hen zo te winnen voor de socialistische revolutie.

De SP komt voort op dit Maoisme. In de jaren ’80 maakte de partij een transformatie door: de nadruk kwam steeds meer te liggen op de sociale hervorming en steeds minder op de socialistische revolutie. Voor een Marxist zou dat een radicale verandering zijn geweest, voor een Maoist is dat "changing gears". Hervorming en revolutie zaten sowieso al in het pakket van de SP, de partij wisselde alleen van nadruk. De huidige sociaal-democratisering van de SP past in deze lijn. De partij verliest haar utopian social engineering strategie, maar behoudt haar piece meal social engineering strategie.

 

Leave a Reply