Mijn advies voor Rutte

Mark Rutte wil een snelle formatie. In minder dan een maand moet er een nieuw kabinet staan. Andere partijen reageren voorzichtig: Alexander Pechtold wil liever dat er langer geformeerd wordt als daar een stabieler kabinet tegenover staat. Maar is er een relatie tussen de lengte van de formatie en de stabiliteit van het kabinet?

Lengte
In de figuur hiernaast kan je zien wat de relatie is tussen de de duur van de formatie en de lengte van het kabinet. Dit zijn alleen kabinetten die na de verkiezingen zijn gevormd in de na-oorlogse periode. De duur van het kabinet verwijst naar de tijd dat het kabinet heeft gezeten exclusief demissionaire periodes door crises of na verkiezingen. Er lijkt geen sterke relatie te zijn tussen de twee variabelen (correlatie .06). Echter in drie van de vier hoeken staan wel meedere casussen: er zijn voorbeelden van formaties die lang duurden en langzittende kabinetten op leverden, maar ook bij kortere formaties waren er duurzame kabinetten. Evenzeer zijn er uit korte formaties ook instabiele kabinetten gekomen. Er is maar een geval van een lange formatie met een kort kabinet: Van Agt II. Het patroon duidt erop dat een hele lange formatie wel kan bijdragen aan een stabiel kabinet, maar dat er andere factoren zijn die daar ook aan kunnen bijdragen.

Er is een betere voorspelling van de zittingsduur van een kabinet: de partijpolitieke samenstelling van dat kabinet:

  • Deelname van het CDA aan een kabinet is geassocieerd met een kortere zittingsduur  (-.32). De twee kabinetten waar het CDA wel in had kunnen zitten maar dat niet deed (Kok I en Kok II) zaten allebei erg lang.
  • Bij de voorgangers van het CDA geldt dat de KVP altijd in het kabinet heeft gezeten (niet genoeg variantie), de CHU gerelateerd is aan iets kortere kabinetten (-0.07) en de ARP met langere kabinetten (+0.29). Daaarbij geldt wel dat voor beide partijen het weer zo is dat ze maar in twee kabinetten niet hebben deelgenomen.
  • Deelname van de VVD, PvdA en D66 wordt niet geassocieerd met een korter of een langer kabinet: de correlatie-coefficienten zijn erg laag (+0.08, +0.06, en +0.04).

Dan is er dus maar een advies aan Rutte als hij een stabiel kabinet wil: je kan kort formeren maar doe dat dan zonder het CDA!

Zoek de verschillen? De Partij voor de Dieren

De Partij voor de Dieren zoekt de
verschillen
op met GroenLinks: ik vind het knap dat ze zoveel
verschillen hebben gevonden tussen partijen die elkaar in de Tweede Kamer zo genaderd
zijn. Het wetenschappelijk bureau van de Partij voor de Dieren zelf
geeft GroenLinks een 9,6 qua dierenrechten en PvdD een 9,7.

Maar waar zitten de verschillen dan? De verschillen van de Partij voor
de Dieren komen de neer op drie tegenstellingen:

  • Op bepaalde, specifieke milieu- en dierenonderwerpen verschillen
    de twee zusterpartijen, van mening: waar het gaat om biogas, schilpadden
    en duurzame visserij is de Partij voor de Dieren iets groener. Volgens
    haar eigen bureau is dat dus een-procent van de stemmingen.
  • Waar het gaat om sociaal-economische onderwerpen neemt de Partij
    voor de Dieren wel andere onderwerpen in:

    • De PvdD is voor het stelsel van studiebeurzen die geen rekening
      houdt met verschillen in inkomens tussen studenten en hun ouders en dus de-facto
      studenten met uit de hogere klassen bevoordeeld. 
    • De PvdD is tegen hervorming van het verouderde en verzuilde omroepstelsel, terwijl GroenLinks als progressieve hervormingspartij kiest voor een nieuwe publieke omroep naar het BBC-model.
    • De PvdD wil helemaal uitgaan van het principe "de vervuiler betaald", wat uiteindelijk een (relatief) zwaardere last zal leggen op lage inkomen dan op hoge inkomens, terwijl GroenLinks met haar belasting voorstellen inkomens eerlijker verdeeld, werkgelegenheid schept en milieuvervuiling bestrijdt.
  • Daarnaast wijst de partij voor de Dieren erop dat Halsema in het
    verleden zich laatdunkend heeft uitgelaten over hun eigen partij.
    Daarbij speelt ze ook sterk op de vrouw: Halsema is geen vegetarier en
    Thieme wel.

Maar er zijn nog wel een aantal andere verschillen tussen de twee partijen:

  • GroenLinks is een transparante, democratische partij waarin alle openheid gediscussieerd kan worden tussen leden en kamerleden, en waar verantwoordelijkheden gescheiden worden. De PvdD houdt de deuren van congressen gesloten voor buitenstaanders, en Marianne Thieme is partijvoorzitter en fractievoorzitter tegelijk.
  • GroenLinks is een radicale hervormingspartij: zij schaft bijvoorbeeld op termijn de hypotheekrente af (die de PvdD wil deze behouden) en hervormt de AOW op een sociale manier (die de PvdD wil behouden op 67 onafhankelijk van hoe lang je hebt grwerkt).

Waar het gaat om die kleine verschillen, zou ik zeggen: kies voor een partij

  1. met het meest groene programma (volgens Greenpeace) en het meest groene stemgedrag (volgens natuurmonumenten)
  2. met een programma om Nederland sociaal te hervormen zodat we de crisis niet afwentelen op toekomstige generaties of mensen met minder kansen.
  3. met een levendige, open, transparante partijdemocratie.

En als je dan op een vegetarier wil stemmen: kies Niels van den Berge (#12), dan heb je ook nog een groene idealist een hart voor dierenrechten en duurzaamheid!

Mijn voorkeursstem

Het wordt GroenLinks voor mij. Maar wat nou als ik op een andere partij zou willen stemmen, omdat je vindt dat GroenLinks met haar uitzonderlijke combinatie van vrijzinnige, sociale en groene idealen gewoon te perfect is? Wie vertegenwoordigd er daar linkse en progressieve idealen?

Sabine185_325613a
Lijst 1: CDA. Eigenlijk is het een uitermate tragische lijst. Zo’n lange lijst met gevestigde politici. Grijze oude, regenteske heren. Maar gelukkig is er een uitzondering: #31 Sabine Uitslag. Een jong gezicht. Ze zet zich in voor de positie van verplegend personeel, waarop het CDA eindelijk een beetje sociale posities inneemt. Daarnaast is ze zangers van een rockband, wat toch een progressief jong gezicht tussen al die grijze heren.

Meili_vos
Lijst 2: PvdA. Ik kies voor Mei Li Vos (#38). De reden daarvoor is dit campagnefilmpje: de balans zoeken tussen vrijheid en solidariteit om ervoor te zorgen dat zij kan worden die zij wil zijn. Zij noemt dan Vrij Links. Ik noem het GroenLinks. Helaas is Vos die 4 jaar geleden door de PvdA is binnen gehaald op een zijspoor gezet: een onzichtbare portefeuille en nu een heel lage plaats.

Image
Lijst 3: SP. Krista van Velzen (#21) is mijn soort SP’er: een echte milieu- en vredesactivist met een sociaal hart. Dat is de combinatie van groene, sociale en progressieve politiek die ik met GroenLinks associeer. Actief in de anti-kernenergiebeweging en de anti-kernwapenbeweging. Was eigenlijk in de kamer ook meer activist dan politica.

300pxjeaninehennisplasschaert
Lijst 4: VVD. Tussen conservatieve liberalen als Charlie Aptroot en regelrechte Law & Order populisten als Fred Teeven staat Jeanine Hennis-Plasschaert (#4), een echte progressieve liberaal. Ze zit nu in het Europees Parlement, waar de VVD samenwerkt met centrum-linkse partijen als Liberal Democrats. En dat blijft toch aan Hennis plakken: in het parlement maakte zij zich sterk voor burgerrechten in Europa en daarbuiten. Een echte progressief.

Br_kamerlidfleuragema_photorobertvo Lijst 5: PVV. Absoluut niet mijn partij. En weinig politici spreken mij aan: een lijst vol met volgzame mensen die het vooral Wilders niet te moeilijk moeten maken. En hem toe staan om allerlei onzin te verspreiden over de Islam. Maar dan moeten we toch kiezen: Fleur Agema (#2). Die maakt als PVV’er met name in op de zorg. En gedraagt zich daar eigenlijk als een soort SP’er. Dat is natuurlijk nog geen GroenLinks’er.

3266457751
Lijst 7: ChristenUnie. Ik kies voor IJmert van Muilwijk (#10). Hij heeft als voorzitter van PerspectieF sterk bijgedragen aan het verschuiven van het profiel van de ChristenUnie van een sectarische religieuze partij naar een groene hervormingspartij met een sociaal hart, die over grenzen heen kan kijken. Ik denk dat op veel onderwerpen het "Vooruitzien" van de ChristenUnie sterk overeenkomt met het "Klaar voor de Toekomst" van GroenLinks.

Borisvanderham
Lijst 8: D66. Als er een progressieve niet-GroenLinks politicus is die door zijn persoonlijke internetcampagne mijn hart heeft gewonnen dan is het Boris van der Ham (#2). In vrijzinnige schriftlezingen neemt hij een tekst van een klassieke liberale politicus die hij koppelt aan het D66 programma. Hij laat daar een sterk vrijzinnig verhaal zien. Individuele vrijheid staat bij Van der Ham hoog in het vaandel staan.

Estherouwehand Lijst 9: Partij voor de Dieren. Programmatisch staat de centrum-linkse diep-groene Partij voor de Dieren dichtbij GroenLinks. Maar de moralistische toon en de autoritaire manier waarop de partij geleid wordt. Daarom kies ik niet voor Thieme maar voor Esther Ouwehand doe tegenwil van de partij top in op #2 werd gezet.

Twee dingen over deze lijst: ten eerste, veel van deze kandidaten hoort in mijn ogen op een GroenLinks lijst thuis (Agema en Hennis-Plasschaert uitgezonderd overigens eigenlijk een SP’er en een D66’er): de eigenzinnige progressief Vos zou binnen onze partij niet op zo’n zijspoor gezet worden. Ouwehand zou haar groene idealen kunnen uitdragen zonder tegengewerkt te worden door Thieme. Van Muilwijk is veel groener en socialer dan dat hij conservatief-Christelijk is. De keuze voor echte vrijzinnige, sociale en progressieve politiek is natuurlijk GroenLinks.
Ten tweede bij het maken van deze lijst viel me op dat er een aantal overlappen zijn met de lijst van Veronica: veel jonge vrouwen. Dat zegt iets over een voorkeursstem die bij toch gevoelsmatig naar een vrouw gaat, maar ook iets over de ruimte die er in Nederland ontstaat voor progressieve politiek, als er meer vrouwen in de Kamer komen.

En mijn voorkeursstem bij GroenLinks? Daarover snel meer!